Гіпотэза аб касмічных гасцях Зямлі некалі займала ўвагу многіх вучоных і даследчыкаў, выклікала гарачую дыскусію. А потым неяк на яе забыліся. Відаць, неверагодным здалося ўсё гэта нават самым зацятым прыхільнікам гіпотэзы. Бурмакоў жа чамусьці параіў Паўлу сур’ёзна прачытаць усё, што друкавалася аб ёй, і выказаць свае думкі.
Павел не зусім дакладна ўяўляў, навошта гэта спатрэбілася Бурмакову. Магчыма, гіпотэза мела пэўнае дачыненне да будучага палёту, аб маршруце якога Павел яшчэ не ведаў.
Ён пачаў чытаць. Даўняя спрэчка вучоных, аб якой газеты пісалі скупа, нечакана захапіла Паўла. Ён адчуў, што яго сімпатыі ўсё больш і больш схіляюцца на бок тых, хто, можа, і памыляўся, але думаў смела.
Гасцей з космасу на Зямлі не было,— гаварыла навука. Здавалася б, усё ясна. А Павел не мог з гэтым згадзіцца, як не згаджаліся тыя, хто падаў ідэю. Чаму? Можа таму, што не хацелася прызнаць чалавека Зямлі адзінокім сярод безлічы мёртвых светаў, пакінуць яго без надзеі сустрэць калі-небудзь сабрата па розуму.
Гартаючы газетныя старонкі, спрачаючыся ў думках са сваімі праціўнікамі, Павел не адразу адчуў, як нечыя мяккія і цёплыя пальцы ласкава ляглі яму на вочы. Ён асцярожна адвёў гэтыя рукі і ўбачыў Валю.
Валя нахілілася да стала, прачытала назву артыкула.
— Паўлік! Ты і фантастыка! Дзіўна!..
Павел вінавата адказаў:
— Надакучылі формулы, пацягнула да нязбыўнага.
— А я пацягну цябе зараз на стадыён. Няма чаго дарэмна мазгі тлуміць.
Самалёт адлятаў заўтра ўдзень, білет у Паўла ляжаў у кішэні. Павел згадзіўся, папрасіўшы толькі бібліятэкарку не адносіць у сховішча падшыўкі. Тое-сёе трэ было яшчэ дачытаць.
На вуліцы ён абыякава сказаў:
— Заўтра лячу ў Маскву, у чатырнаццаць дваццаць.
Два дні таму назад яны дамаўляліся гэты тыдзень правесці ўдваіх, бо ў Валі заняткі былі перанесены на другую змену, а ў яго з выпадку экзаменацыйнай сесіі ў студэнтаў, якім ён чытаў фізіку, прыбавілася вольнага часу. I раптам — сюрпрыз…
Валя ўжо ведала: калі Павел сам не раскажа, што да чаго, пытацца бескарысна. I таму прамаўчала, хоць ёй было і крыўдна.
Павел заўважыў, як Валя перамянілася з твару. Ён шкадаваў яе, бо не меў пакуль права сказаць ёй праўду, і толькі мацней паціснуў ёй руку.
— Я сам не ведаў. Выйшла нечакана. Паеду больш як на тыдзень.
Валя ўздыхнула. Калі выклікаюць — трэба ехаць.
3 празрыстай пластмасы, светлы і прасторны, бясшумна імчаўся па шырокім праспекце Камунізма электрабус. Будаваць праспект закончылі не так даўно — гадоў пяць назад. Невысокія, на восем-дзесяць паверхаў, жылыя дамы цягнуліся ўздоўж праспекта на некалькі кіламетраў. Кожны квартал меў сваю архітэктуру. Людзям тут жылося добра. Вялікія вокны давалі многа святла. Зашклёныя празрыстым пластыкам, яны прапускалі ўльтрафіялетавыя праменні. Спецыяльныя аўтаматычныя ўстаноўкі падтрымлівалі пастаянную тэмпературу і вільготнаець паветра ў пакоях. Павел ведаў, што па такіх праектах цяпер усюды будуюць жылыя кварталы, рэканструіруюць старыя.