Цхьа ах бIe шо даьлча,
ХIара дуьне ширделча,
Берашна йуьйцийла
Тхан шерийн сийлалла.
Ш. Петефи. «Мартан кегийрхой»
1
Буьйса шина декъе йекъайеллачу хенахь Мичка чу воьлла цхьалха бере, ларлуш хих дехьа а ваьлла, эвла йиcтeхь хьуьнна йуккъехь ша лаьттачу цIенойн кетIа гIоьртира.
Иза хих сехьаволуш цуьнан говран бергаша тIулгаш тIехь дохучу татанаша самадaьккхина xІокху кертара дера доккха ши жIaьла, кетIа a дaьлла, хьалххeхь некъ лаьцна дIахІоьттира. Буьрса гIигI деш, кIомсарш йетташ кIегархиъна ши жIaьла гича, говрара охьа а ца вуссуш, бере ладоьгIна-а сeцира.
Беречо хIусамдега лохха мохь туьйхира. ЖIaьлеш летча самаваьлла важа, сихха кIетIа вeapa. ЖІaьлеш дIа а човхийна, беречо делла салам схьаийцира цо.
– Мила ву хьо? Чувoсса.
– Со-м Овхьад вара. Гати-Юьртара. Берса вуй кхузахь?
– Ишар16?
– ТІам бойна аьрзу.
ХІycaмдас, вист ца хуьлуш, улло а веана, луьйта лецира. Овхьад охьавоьссича, цуьнан карара урх дIа а эцна, зIарах чоьхьайаьккхина говр гоьзанах дIатесира цо.
Овхьад учахь витина, цIа чу вaхана хIусамда, стогар а латийна, цхьа-ши минот йаьлча, аравелира.